შიგთავსზე გადასვლა

შრის შექმნა(ESRI Shapefile)


ოფიციალური დოკუმენტაცია
Class: QgsWkbTypes
GDAL OGR
საკოორდინატო სისტემის შესარჩევად: Coordinate Systems Worldwide

რა არის QgsField,QgsFields() , QVariant, QgsFeature() , iface და ა.შ დეტალებს
< < < განმარტებების განყოფილებაში ნახავ

წერტილოვანი შრე

ზოგიერთი განმარტება

  • გეომეტრია დაკონკრეტებულია აქვე რადგან საჭიროა writer - ში მისი გათვალისწინება, QgsWkbTypes.Point ის ნაცვლად შესაძლებელია Line, Polygon, Unknown, Null - ის გამოყენება.

✅ ძირითადი გეომეტრიული ტიპები PyQGIS-ში:

ტიპი შრის ტიპი (string სახით) მაგალითი კოდში
წერტილი "Point" QgsGeometry.fromPointXY(QgsPointXY(x, y))
მრავალწერტილი "MultiPoint" QgsGeometry.fromMultiPointXY([QgsPointXY(x1, y1), QgsPointXY(x2, y2)])
ხაზი "LineString" QgsGeometry.fromPolylineXY([QgsPointXY(x1, y1), QgsPointXY(x2, y2)])
მრავალხაზი "MultiLineString" QgsGeometry.fromMultiPolylineXY([[QgsPointXY(x1, y1), QgsPointXY(x2, y2)], [QgsPointXY(x3, y3), QgsPointXY(x4, y4)]])
პოლიგონი "Polygon" QgsGeometry.fromPolygonXY([[QgsPointXY(x1, y1), QgsPointXY(x2, y2), QgsPointXY(x3, y3), QgsPointXY(x1, y1)]])
მრავალპოლიგონი "MultiPolygon" QgsGeometry.fromMultiPolygonXY([[[QgsPointXY(x1, y1), QgsPointXY(x2, y2), QgsPointXY(x3, y3), QgsPointXY(x1, y1)]]])
  • shapefile_home ცვლადია და თემატური სახელწოდებით გადის სკრიპტში
  • ატრიბუტული ცხრილის სვეტებს შექმნის QgsFields()
  • File Handling - "r" - Read - Default value. Opens a file for reading, error if the file does not exist
  • writer კრებს ინფორმაციას, უნიკოდირებას, სვეტებს, გეომეტრიას, საკოორდინატო სისტემას და აერიანებს მას კონტეინერად.
  • ახალი შრე შეიქმნება და შეინახება 'ESRI Shapefile' დრაივერის დახმარებით.
  • არგუმენტებში აუცილებელია გადავცეთ უნიკოდირება, პროექცია, დრაივერი და ა.შ
  • ფუნქცია დააბრუნებს ობიექტს რომელიც განსაზღვრულია როგორც writer კოდში, რომელსაც შეუძლია დაამატოს და ჩაწეროს ახალი ობიექტები შრეში.

გატესტე კოდი პირდაპირ QGIS - ის Python - ის კონსოლში, რომლის გამოძახება შეგიძლია სწრაფი ღილაკებით


Left Ctrl+Left Alt+P

new_shapefile_point.py
 1
 2
 3
 4
 5
 6
 7
 8
 9
10
11
12
13
14
15
16
shapefile_home = r'C:\Users\Public\Documents\GIS\shapefile\saxli.shp'

layerfield = QgsFields() 

layerfield.append(QgsField('ID', QVariant.Int)) #სვეტი 1

layerfield.append(QgsField('Field_1', QVariant.String)) #სვეტი 2

layerfield.append(QgsField('Field_2', QVariant.Double, len=10, prec=2)) #სვეტი 3

writer = QgsVectorFileWriter(shapefile_home, 'UTF-8', layerfield, QgsWkbTypes.Point, \

               QgsCoordinateReferenceSystem('EPSG:32638'), 'ESRI Shapefile')


del(writer)

კოდის დაკომენტარებაში ან პირიქით დაგეხმარება ეს სწრაფი ღილაკები
Left Ctrl+Left Shift+:

შესაძლებელია აქვე ჩავწეროთ მონაცემი შრეში

new_shapefile_point_with_data.py
 1
 2
 3
 4
 5
 6
 7
 8
 9
10
11
12
#writer - ის ზედა ნაწილში უნდა ჩაჯდეს კოდის ეს ნაწილი 

fc = QgsFeature() #ქმნის სივრცულ ობიექტს

#ქმნის გეომეტრიას წინასწარ განსაზღვრული კოორდინატით
fc.setGeometry(QgsGeometry.fromPointXY(QgsPointXY(357965.61, 4683353.56))) 

#ჩასვავს ატრიბუტულ ცხრილში ინფორმაციას, გამომდინარე იქედან 
#რა გვქონდა შრის შექმნის მომენტში სვეტები
fc.setAttributes([1, 'text', 25])  #(ID, 'ტექსტი ამ უჯრისთვის', რიცხვი)

writer.addFeature(fc) #დაემატოს შრეს ობიექტი

del(writer)-ის ადგილი

ობიექტის დამატების კოდი უნდა მოვათავსოთ writer-ის შექმნის შემდეგ და del(writer)-მდე. del(writer) ხურავს ფაილს და მონაცემებს დისკზე წერს, ამიტომ მის შემდეგ writer.addFeature(fc) უკვე აღარ იმუშავებს.

სრული თანმიმდევრობა ერთ სკრიპტში:

new_shapefile_point_full.py
 1
 2
 3
 4
 5
 6
 7
 8
 9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
shapefile_home = r'C:\Users\Public\Documents\GIS\shapefile\saxli.shp'

layerfield = QgsFields()
layerfield.append(QgsField('ID', QVariant.Int))
layerfield.append(QgsField('Field_1', QVariant.String))
layerfield.append(QgsField('Field_2', QVariant.Double, len=10, prec=2))

# 1. writer იქმნება
writer = QgsVectorFileWriter(shapefile_home, 'UTF-8', layerfield, QgsWkbTypes.Point, \
               QgsCoordinateReferenceSystem('EPSG:32638'), 'ESRI Shapefile')

# 2. ობიექტი ემატება writer-ს
fc = QgsFeature()
fc.setGeometry(QgsGeometry.fromPointXY(QgsPointXY(357965.61, 4683353.56)))
fc.setAttributes([1, 'text', 25])
writer.addFeature(fc)

# 3. ბოლოს writer იხურება
del(writer)

# 4. შრე ემატება QGIS პროექტს
layer = iface.addVectorLayer(shapefile_home, '', 'ogr')

შრის დამატება QGIS პროექტის გარემოში

shapefile_point.py
1
2
3
4
#shapefile_home ფაილის სახელწოდება - '' შრის სახელწოდება - ogr vector file

#iface.addVectorLayer წყვეტს რომელი შრე დაემატოს QGIS - ის Layer გარემოში.
layer = iface.addVectorLayer(shapefile_home, '', 'ogr')

ახალი წერტილოვანი ვექტორული შრის შექმნა, წყვილი წერტილებით და დამატება QGIS პროექტის გარემოში.

create_shapefile_with_tuples.py
 1
 2
 3
 4
 5
 6
 7
 8
 9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
46
47
48
49
50
51
52
53
54
55
56
57
58
fn = r'C:\Users\Public\Documents\GIS\shapefile\new_shapefile_point_tuples.shp'



layerfield = QgsFields()

layerfield.append(QgsField('ID', QVariant.Int))

layerfield.append(QgsField('Category', QVariant.String))



writer = QgsVectorFileWriter(fn, 'UTF-8', layerfield, QgsWkbTypes.Point, \

              QgsCoordinateReferenceSystem('EPSG:32638'), 'ESRI Shapefile')



XY = [(356671.0049, 4679923.0988),

(356672.2015, 4679929.5719),

(356672.9728, 4679933.1198),

(356674.5925, 4679935.2022),

(356676.0579, 4679936.8219),

(356676.9835, 4679938.1332),

(356645.632, 4679901.1075),

(356654.4244, 4679905.3495),

(356659.9775, 4679909.2829),

(356664.2194, 4679912.7536),

(356668.055, 4679916.8107)]  


for i in XY:

    fc = QgsFeature()

    fc.setGeometry(QgsGeometry.fromPointXY(QgsPointXY(i[0], i[1])))

    fc.setAttributes([XY.index(i), 'lake'])

    writer.addFeature(fc)



del(writer)



layer = iface.addVectorLayer(fn, '', 'ogr')

XY.index(i) თუ enumerate?

ზემოთ ციკლში ID-ს XY.index(i) გვიბრუნებს. ის სიაში ეძებს ელემენტს და აბრუნებს მის ადგილს. ეს მუშაობს, მაგრამ თუ სიაში ორი ერთნაირი წერტილია, ორივეს ერთი და იგივე ID მიენიჭება, ამას გარდა ყოველ ჯერზე სიას თავიდან ეძებს. მარტივი ალტერნატივაა enumerate, რომელიც თვითონ გვაძლევს ნომერს და ელემენტს:

for n, (x, y) in enumerate(XY, start=1):
    fc = QgsFeature()
    fc.setGeometry(QgsGeometry.fromPointXY(QgsPointXY(x, y)))
    fc.setAttributes([n, 'lake'])   # n = 1, 2, 3 ...
    writer.addFeature(fc)

start=1 ნიშნავს, რომ დათვლა 1-დან დაიწყება (ნაგულისხმევად 0-დანაა).

შრის შექმნა ფუნქციით (გაუმჯობესებული ვერსია)

ზემოთ მოცემული სკრიპტები ყოველ ჯერზე ხელით გვაიძულებს გეომეტრიის, ველების და გზის გადაწერას. ქვემოთ მოცემული ფუნქცია:

  • მუშაობს ნებისმიერ გეომეტრიაზე (Point, LineString, Polygon, Multi...)
  • მუშაობს Shapefile-ზეც და GeoPackage-ზეც (გაფართოების მიხედვით ირჩევს დრაივერს)
  • ამოწმებს, არსებობს თუ არა ფაილი და საქაღალდე, ხოლო შეცდომისას გვიბრუნებს გასაგებ შეტყობინებას
  • ველებს იღებს მარტივი სიიდან და ყველა ობიექტს ერთად ამატებს
  • ბოლოს ამატებს შრეს პროექტში
create_layer_function.py
 1
 2
 3
 4
 5
 6
 7
 8
 9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
46
47
48
49
50
51
52
53
54
55
56
57
58
59
60
61
62
63
64
65
66
67
68
69
70
import os
from qgis.core import (
    QgsVectorFileWriter, QgsFields, QgsField, QgsFeature, QgsGeometry,
    QgsPointXY, QgsCoordinateReferenceSystem, QgsProject, QgsVectorLayer, QgsWkbTypes
)
from qgis.PyQt.QtCore import QVariant

# ველის ტიპები სტრიქონით, რომ ყოველ ჯერზე QVariant არ დაგვჭირდეს
FIELD_TYPES = {
    'int': QVariant.Int,
    'str': QVariant.String,
    'float': QVariant.Double,
    'date': QVariant.Date,
}

# გაფართოება -> OGR დრაივერი
DRIVERS = {'.shp': 'ESRI Shapefile', '.gpkg': 'GPKG', '.geojson': 'GeoJSON'}


def create_layer(path, geom_type, epsg, fields, features=None,
                 overwrite=False, add_to_project=True):
    """
    path        - ფაილის სრული გზა (.shp / .gpkg / .geojson)
    geom_type   - QgsWkbTypes.Point, QgsWkbTypes.LineString, QgsWkbTypes.Polygon ...
    epsg        - მაგ. 32638
    fields      - [('ID', 'int'), ('Name', 'str'), ('Area', 'float')]
    features    - [(geometry, [ატრიბუტები]), ...]  (არასავალდებულო)
    overwrite   - თუ ფაილი უკვე არსებობს, გადაეწეროს თუ არა
    """
    folder, ext = os.path.dirname(path), os.path.splitext(path)[1].lower()

    if ext not in DRIVERS:
        raise ValueError(f'მხარდაუჭერელი ფორმატი: {ext}')
    if not os.path.isdir(folder):
        os.makedirs(folder)          # საქაღალდე თუ არ არსებობს, შეიქმნას
    if os.path.exists(path) and not overwrite:
        raise FileExistsError(f'ფაილი უკვე არსებობს: {path}')

    crs = QgsCoordinateReferenceSystem(f'EPSG:{epsg}')
    if not crs.isValid():
        raise ValueError(f'არასწორი EPSG კოდი: {epsg}')

    qfields = QgsFields()
    for name, ftype in fields:
        qfields.append(QgsField(name, FIELD_TYPES[ftype]))

    options = QgsVectorFileWriter.SaveVectorOptions()
    options.driverName = DRIVERS[ext]
    options.fileEncoding = 'UTF-8'
    options.actionOnExistingFile = QgsVectorFileWriter.CreateOrOverwriteFile

    writer = QgsVectorFileWriter.create(
        path, qfields, geom_type, crs,
        QgsProject.instance().transformContext(), options
    )
    if writer.hasError() != QgsVectorFileWriter.NoError:
        raise RuntimeError(writer.errorMessage())

    for geom, attrs in (features or []):
        fc = QgsFeature(qfields)
        fc.setGeometry(geom)
        fc.setAttributes(attrs)
        writer.addFeature(fc)

    del writer   # ფაილი იხურება და მონაცემები იწერება დისკზე

    layer = QgsVectorLayer(path, os.path.splitext(os.path.basename(path))[0], 'ogr')
    if add_to_project and layer.isValid():
        QgsProject.instance().addMapLayer(layer)
    return layer

გამოყენების მაგალითები

წერტილოვანი შრე მონაცემებით

example_points.py
 1
 2
 3
 4
 5
 6
 7
 8
 9
10
11
12
13
14
pts = [(356671.0049, 4679923.0988), (356672.2015, 4679929.5719)]

features = [
    (QgsGeometry.fromPointXY(QgsPointXY(x, y)), [i, 'lake'])
    for i, (x, y) in enumerate(pts, start=1)
]

layer = create_layer(
    r'C:\Users\Public\Documents\GIS\shapefile\lakes.shp',
    QgsWkbTypes.Point, 32638,
    fields=[('ID', 'int'), ('Category', 'str')],
    features=features,
    overwrite=True
)

ცარიელი პოლიგონური შრე GeoPackage-ში (მონაცემებს მერე ხელით დავხატავთ)

example_polygon_gpkg.py
1
2
3
4
5
6
layer = create_layer(
    r'C:\Users\Public\Documents\GIS\parcels.gpkg',
    QgsWkbTypes.Polygon, 32638,
    fields=[('ID', 'int'), ('Owner', 'str'), ('Area_m2', 'float')],
    overwrite=True
)

რატომ GeoPackage?

Shapefile-ს აქვს შეზღუდვები: ველის სახელი მაქსიმუმ 10 სიმბოლო, ტექსტი 254 სიმბოლომდე, ერთი შრე 3–7 ფაილისგან შედგება. .gpkg ამ პრობლემებს არ შეიცავს, ამიტომ ახალი პროექტებისთვის ის უკეთესი არჩევანია.

QVariant-ის შესახებ

QGIS 3.38+ ვერსიებიდან QVariant.Int და მსგავსი ტიპები ჩანაცვლებულია QMetaType.Type.Int ტიპით. ძველი ვარიანტი ჯერ კიდევ მუშაობს, მაგრამ შესაძლოა გაფრთხილება გამოიტანოს.

წერტილოვანი შრის შექმნა CSV ფაილიდან

ხშირად კოორდინატები ცხრილშია (მაგ. GPS-ით აღებული წერტილები). ქვემოთ მოცემული სკრიპტი კითხულობს CSV-ს და ზემოთ აღწერილ create_layer() ფუნქციას იყენებს შრის შესაქმნელად.

CSV ფაილის მაგალითი (points.csv, პირველი სტრიქონი სათაურია):

ID,Name,X,Y
1,Ტბა 1,356671.0049,4679923.0988
2,Ტბა 2,356672.2015,4679929.5719
3,წყარო,356676.9835,4679938.1332
create_layer_from_csv.py
 1
 2
 3
 4
 5
 6
 7
 8
 9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
import csv

csv_path = r'C:\Users\Public\Documents\GIS\points.csv'
out_path = r'C:\Users\Public\Documents\GIS\shapefile\points.gpkg'

features = []

# utf-8-sig ხსნის Excel-ის მიერ შენახულ UTF-8 ფაილებსაც (BOM-ით)
with open(csv_path, newline='', encoding='utf-8-sig') as f:
    for n, row in enumerate(csv.DictReader(f), start=2):  # 1-ლი სტრიქონი სათაურია
        try:
            x = float(row['X'].replace(',', '.'))
            y = float(row['Y'].replace(',', '.'))
            attrs = [int(row['ID']), row['Name']]
        except (KeyError, ValueError) as e:
            print(f'სტრიქონი {n} გამოტოვებულია: {e}')   # არასწორი სტრიქონი არ გვაჩერებს
            continue

        features.append((QgsGeometry.fromPointXY(QgsPointXY(x, y)), attrs))

layer = create_layer(
    out_path,
    QgsWkbTypes.Point, 32638,
    fields=[('ID', 'int'), ('Name', 'str')],
    features=features,
    overwrite=True
)

print(f'დაემატა {len(features)} ობიექტი')

რას უნდა მიექცეს ყურადღება

  • კოორდინატების სვეტების სახელები (X, Y) და EPSG კოდი (32638) უნდა ემთხვეოდეს თქვენს მონაცემებს. გეოგრაფიულ კოორდინატებზე (გრძედი/განედი) გამოიყენეთ 4326.
  • თუ CSV წერტილით-მძიმით (;) არის გამოყოფილი, DictReader-ს დაამატეთ delimiter=';'.
  • ფუნქცია create_layer() უნდა იყოს უკვე გაშვებული იმავე კონსოლში.

სწრაფი ალტერნატივა

თუ შრის ფაილად შენახვა არ გვჭირდება, QGIS-ს შეუძლია CSV პირდაპირ წერტილებად გახსნას: 

uri = 'file:///C:/Users/Public/Documents/GIS/points.csv?delimiter=,&xField=X&yField=Y&crs=EPSG:32638'
layer = QgsVectorLayer(uri, 'points', 'delimitedtext')
QgsProject.instance().addMapLayer(layer)

ველების დამატება არსებულ შრეში

არსებულ შრეში ახალი სვეტების დამატება და მათი გამოთვლა იხილეთ გვერდზე ატრიბუტული ცხრილის გამოთვლები.

ℹ️ განმარტებები – PyQGIS კომპონენტები

ამ განყოფილებაში იხილავ ხშირად გამოყენებული ობიექტებისა და კლასების მოკლე ახსნებს, რომლებიც საჭიროა PyQGIS სკრიპტების წერისას.

❗ ეს კომპონენტები ხშირად გვხვდება შრის შექმნის, ატრიბუტების ან გეომეტრიასთან მუშაობის დროს.

🔹 QgsField

გამოიყენება შრის ველის (ატრიბუტის სვეტის) განსაზღვრისთვის. მოიცავს ველის სახელსა და ტიპს.

მაგალითი:

QgsField("name", QVariant.String)
# ქმნის "name" სახელის მქონე ტექსტურ ველს

🔹 QgsFields

წარმოადგენს ველების კოლექციას (ანუ რამდენიმე QgsField ერთად). საჭიროა, როცა უნდა გადმოაწოდო ყველა ველი ერთად, მაგალითად შრის შექმნისას.

მაგალითი:

fields = QgsFields()
fields.append(QgsField("name", QVariant.String))

🔹 QVariant

Qt-ის მონაცემთა ტიპების კლასი, რომელსაც QGIS იყენებს ატრიბუტის მნიშვნელობების ტიპების განსასაზღვრად. (მაგ. String, Int, Double და სხვ.)

მაგალითები:

  • QVariant.String – ტექსტური ველი
  • QVariant.Int – მთელი რიცხვი
  • QVariant.Double – ათწილადი რიცხვი

🔹 QgsFeature

წარმოადგენს ერთ ობიექტს (წერტილს, ხაზს ან პოლიგონს) თავისი გეომეტრიითა და ატრიბუტებით.

მაგალითი:

feature = QgsFeature()
feature.setGeometry(QgsGeometry.fromPointXY(QgsPointXY(44.8, 41.7)))
feature.setAttributes(["Tbilisi"])

🔹 iface

iface (Interface) არის QGIS-ის მთავარი ობიექტი, რომელიც გამოიყენება QGIS-ის ინტერფეისთან (Layers Panel, Map Canvas და სხვ.) ურთიერთობისთვის.

მაგალითი:

iface.addVectorLayer("/path/to/file.shp", "My Layer", "ogr")
# ამატებს ფენას პირდაპირ QGIS-ის პროექტში

⚠️ iface ხელმისაწვდომია მხოლოდ QGIS-ის Python Console-ში. სტანდარტულ Python სკრიპტში ის არ მუშაობს.

🔹 დამატებითი სასარგებლო კლასები

კლასი აღწერა
QgsGeometry გეომეტრიის ობიექტი (წერტილი, ხაზი, პოლიგონი და სხვ.)
QgsPointXY 2D წერტილის ობიექტი – x და y კოორდინატებით
QgsVectorLayer ვექტორული შრის ობიექტი
QgsProject QGIS პროექტი – იძლევა შრეების დამატებისა და მართვის საშუალებას
QgsCoordinateReferenceSystem საკოორდინატო სისტემის განსაზღვრა EPSG კოდის მიხედვით